Ubiquitous computing

Uit de komkommertijd van de zomervakantie toch twee nieuwtjes die ons een stapje dichter bij het paradigma van alomtegenwoordige gegevensverwerking brengen. Een eerste nieuwtje komt uit het hoge Noorden: in Finland worden nieuwbouwappartementen standaard uitgerust met een symmetrische glasvezelverbinding. Een tweede heeft vooral belang voor het arme Zuiden: de 100$ laptop wordt snel werkelijkheid.
Eerst de actuele toestand van het One Laptop Per Child (OLPC) project van MIT-goeroe Negroponte. Begin augustus ging het eerste OLPC-model in massaproductie: een robuuste kleine groene laptop, XO genoemd, die werkt op batterijen, zonnecellen, een windmolentje of met een hand- of voethendel wordt aangezwengeld. De eerste batch van dit merkwaardig apparaat, dat vanaf oktober geleverd wordt aan schoolkinderen uit de dertig armste landen ter wereld, kost nog steeds 176$.
Negroponte blijft erin geloven dat zodra de productie van dit toestel zich opbouwt – bij Quanta, de Taiwanese laptopgigant – de prijs zal dalen tot 100$ per stuk. Sommigen herinneren zich misschien, reeds 30 jaar geleden, de Sinclair ZX80. Ook deze ‘computer’ kostte 100$ (in hedendaagse valuta 240$), een peulschil vergeleken met de 2.500$ (vandaag 6.000$) voor een IBM-PC. ‘Sir’ Clive Sinclair was dan ook de patroonheilige van alle schooljongens en -meisjes met softwaredromen. Vandaag is het Negroponte die nieuwsgierige maar economisch arme kinderen toegang geeft tot computer-based leren.
Na dertig jaar wet van Moore in de praktijk zou men verwachten dat de XO twintig maal slimmer zou zijn dan de Sinclair ZX80. In werkelijkheid is de XO duizend maal beter: half het gewicht en minder dan de helft van de prijs van een basic laptop, tweemaal langere werking bij batterijgebruik, geen ventilator door gebruik van de AMD Geod processor (slechts 433 Mhz), een 1Gb flash-chip in plaats van een schijfgeheugen, ingebouwde wifi-antennes en circuits die van iedere XO niet enkel een communicatietoestel maken maar eveneens een router. Daarmee geeft hij breedbandsignalen door naar andere laptops die te ver verwijderd zijn van een hotspot.
En dan de XO-software: een supercompacte Linux versie die slechts 130 Mb inneemt (te vergelijken met 1,65 Gb voor Windows XP), een tekstverwerken, PDF-lezer, Firefox browser, mediaspeler, tekenprogramma’s, collaboratieve software enzovoort.
Samengevat: de XO spelt de klassieke laptopfabrikanten op een overweldigende manier de les. Alomtegenwoordige technologie en ingenieusheid van een laptop voor junglekinderen weldra als basis voor een doorbraak in laptoptechnologie in het rijke Westen?
En dan alomtegenwoordig breedband uit Finland, nochtans de bakermat van wireless. Weldra – al in 2007 en 2008 – worden in de vijftien voornaamste steden van Finland alle nieuwe stedelijke huurappartementen standaard, in de huur inbegrepen, uitgerust met een 1/1 Mbps symmetrische glasvezelverbinding. Voor hogere snelheden wordt een meerprijs gevraagd maar zelfs bij een honderdvoudige hogere snelheid bespaart de huurder honderden euro’s per jaar, in vergelijking met gangbare marktprijzen.
De nood aan symmetrische bandbreedte werd – ook tijdens deze kwakkelzomer – kracht bijgezet door Vint Cerf, de co-vader van het TCP-IP protocol: “Symmetric bandwidth is the right way to do things, zij zijn essentieel voor de nieuwste internettoepassingen zoals videoconferencing, het beheer van eigen servers, automatische beveiligde back-ups en de connectie van de meest diverse apparaten voor … ubiquitous computing.”
Karel Uyttendaele was in een vroeger leven directeur bij Agoria en bij HP en kabinetschef van de Staatssecretaris voor Informatisering van de Staat.














