Ja, natuurlijk verdedigt Amerika zijn IT-bedrijven. Toch?
De reacties op de uitspraak in het Microsoft-proces klinken erg verschillend aan weerszijden van de Atlantische oceaan. Kort samengevat: in Europa vind men dat de strafmaatregelen de concurrentie bevorderen, in Amerika vindt men het tegengestelde.
“Da’s normaal”, hoor ik mensen reageren. Want Microsoft is toch immers een Amerikaans bedrijf? We gaan er dus van uit dat de boze reactie van de Amerikaanse antitrustautoriteiten puur gemotiveerd is door nationalisme. Zij beschermen ‘hun’ bedrijf.
Dat kan kloppen. Maar hoe zit het dan met onze eigen commissaris voor concurrentie, Neelie Kroes? Is die dan wél puur objectief de markt aan het reguleren? Je moet wel erg vooringenomen zijn om te denken dat onze antitrustautoriteiten wél, en de Amerikaanse niét objectief en wars van alle nevenmotieven hun werk doen.
Nee, laat ons er liever van uit gaan dat zowel in Amerika als in Europa het debat over monopolies en antitrustmaatregelen beïnvloedt wordt door uiteenlopende motieven en argumenten, sommige objectief en andere niet.
En trouwens, om het nog even te hebben over die nationalistische reflex vanuit het Amerikaanse Department of Justice, waar Neelie Kroes zo verontwaardigd over is. Amerika verdedigt zijn eigen technologiebedrijven dus in het buitenland. Is dat zo schokkend? Het klopt in ieder geval dat noch de Europese Commissie, noch de meeste Europese deelstaten ook maar een vinger zouden uitsteken om hun eigen IT-bedrijven vooruit te helpen, in het buitenland of thuis.
Integendeel, zo lijkt het soms. Als ze hun softwarebedrijven een loer kunnen draaien door publiekelijk voor openbronsoftware te kiezen, dan doen ze het meteen. (Afhankelijk van de politieke wind, natuurlijk. Want zoals u weet: open source is tegenwoordig links, proprietary is rechts.)
Natuurlijk wordt de soep niet zo heet gegeten als hij wordt opgediend. De Amerikaanse boosheid zal wel overwaaien. Ook al omdat heel wat Amerikaanse concurrenten van Microsoft wél in hun nopjes zijn met de fermheid van Kroes. (Geen wonder: vergeet niet dat de hele procedure niet is opgestart op vraag van de Europese consumenten waar Kroes het steeds over heeft, maar wel op vraag van Amerikaanse concurrenten Sun en Real Networks).
En hoe authentiek klinkt het protest? Een lezer op onze site ging het even opzoeken, en constateerde dat minstens één van de politici die Microsoft nu verdedigt, van dat bedrijf een gift van 20.000 dollar had ontvangen om zijn verkiezingskas te spijzen. Tja, ook dat is Amerika.
Microsoft stond er vroeger voor bekend dat het veel minder geld aan politici gaf dan zijn concurrenten – Bill Gates vond dat niet nodig. Maar tijdens het bijna fatale Amerikaanse antitrustproces bleek opeens dat de grote Californische IT-bedrijven veel meer vrienden hadden in de politiek, en met name in de Democratische partij die toen het Witte Huis bemande. Microsoft heeft toen zijn schade snel ingehaald, door zijn goed gevulde portemonnee boven te halen.
Toch is het bedrijf uiteindelijk slechts op het nippertje gered van het doodvonnis door twee toevalligheden. Ten eerste: de loslippigheid van de rechter. Thomas Penfield Jackson vergeleek in een interview Bill Gates met Napoleon. Op grond daarvan werd hem de zaak ontnomen.
En ten tweede: de bijzonder nipte verkiezingsoverwinning van George W. Bush in 2000. Zonder die twee toevalligheden, was Microsoft al jaren geleden opgesplitst in twee of meer bedrijven. Door de Amerikanen zelf. Zij hebben dus niet meteen lessen te nemen van Neelie Kroes.
