Samenwerking is eerst een sociaal verschijnsel, en dan pas IT

Tegenwoordig horen we enorm veel vertellen over ‘communicatie’, ‘uitwisseling’ en ‘samenwerking’. Die concepten liggen namelijk aan de basis van een recente evolutie in software en op het internet, die vaak als ‘Web 2.0’ wordt bestempeld.
Wanneer een onderneming start met het uitrollen van samenwerkingssoftware, moet ze wel begrijpen wat er met die drie woorden bedoeld wordt. Welke zijn de processen die de werknemers vandaag toelaten om de communiceren, uit te wisselen en samen te werken? En wat dragen die processen bij aan de onderneming?
De cultuur van een onderneming wordt gedragen door het sociale netwerk van haar werknemers. Die relaties worden op hun beurt gedragen door communicatie en samenwerkingsinstrumenten. We raken hier aan de grond van het bestaan en de performance van het bedrijf, een kern die bovendien haar duurzaamheid waarborgt.
Als een collaboration project een succes wil worden, moet het systeem toegankelijk zijn voor alle werknemers en ook voor externe medewerkers. En dus gaat zo’n systeem het sociale netwerk wijzigen waarin de bedrijfscultuur zich heeft ontwikkeld. Dat is wel wat anders dan een blog of portaal oprichten, of een Wiki lanceren.
E-mail is voldoende ingeburgerd binnen de organisatie om als voorbeeld te dienen. De ervaring met e-mail zal helpen het veranderingsbeleid op te zetten dat moet samengaan met het samenwerkingsproject. E-mail laat snelle en efficiënte uitwisseling tussen werknemers en bedrijven toe. In een kleine tien jaar zijn een groot aantal beslissingen op een ander niveau terecht gekomen. Beslissingen die vroeger alleen in de hogere hiërarchische niveaus genomen werden, worden nu genomen door werknemers, met weinig tussenkomst van de managers.
Samenwerking langs elektronische weg brengt ons een gelijkaardige revolutie, maar dan met een grotere omvang en meer uiteenlopende effecten. De doeltreffendheid van het sociale netwerk in het bedrijf Google is daar een geweldig voorbeeld van. Het wordt voor een groot deel gedragen door elektronische communicatie- en samenwerkingstools. Zij liggen aan de basis van de regelmatige groei in toegevoegde waarde van deze multinational.
Heel wat ondernemingen zijn nu samenwerkingssystemen aan het installeren. Maar in hoeveel van die ondernemingen is het management voorbereid op die afplatting van het organigram, die drastische inkrimping van de hiërarchie? Toch zou dat het doel moeten zijn van elke manager, wil het project slagen. Anders gezegd, elke manager moet werken aan de verdwijning van zijn eigen job, toch in zijn huidige vorm, om een grotere toegevoegde waarde voor de onderneming te realiseren.
Google heeft zijn communicatie- en samenwerkingssystemen van bij de start van de onderneming ontplooid. Het sociale netwerk en de bedrijfscultuur werden op die tools gebouwd. In bestaande bedrijven gaat het eerder om een revolutie. Wie daar niet vanaf vandaag rekening mee houdt, wie weigert samenwerking in zijn strategie in te bouwen, riskeert dat zijn bedrijf straks dezelfde soort reactionaire angst doormaakt die de komst van e-mail eerder heeft veroorzaakt. Het is kiezen: ofwel reageren op de wanorde als het te laat is, ofwel nu proactief profiteren van deze nieuwe opportuniteit.
Dominique Scheuren – Owner Bizliner














