Onderzoekers in Californië zijn erin geslaagd om herinneringen van ratten te verwijderen en te herstellen, door bepaalde zenuwen te stimuleren.

Het is keuze die je in films of games al wel eens voorgeschoteld krijgt: als je een pijnlijke herinnering zou kunnen vergeten, alsof het nooit heeft plaatsgevonden, zou je het dan doen? Tot nu toe was dat altijd een hypothetisch dilemma, maar daar zou wel een verandering in kunnen komen.

Onderzoekers aan de universiteit van Californië, San Diego School of Medicine stelden zich vooral de omgekeerde vraag: zou het mogelijk zijn om verloren herinneringen terug te halen? In hun proeven zijn ze er nu in geslaagd om het geheugen van ratten in beide richtingen te beïnvloeden: herinneren en vergeten.

Het experiment verliep als volgt: ratten die zodanig gekweekt waren om extra gevoelig te zijn voor licht werden in een eerste fase geconditioneerd om een stimulatie van die overgevoelige lichtzenuwen te associëren met pijn en bijgevolg angst.

 

Vervolgens wilde het team de herinnering aan die angst weer uitvagen. De meest gangbare hypothese is dat herinneringen gevormd worden door het versterken van de verbindingen tussen neuronen; na het vormen van de angstherinnering werd vastgesteld dat de ratten ook werkelijk versterkte verbindingen hadden waar ze de optische zenuwen gestimuleerd hadden.

Wanneer de wetenschappers deze verbindingen vervolgens verzwakten door de ratten een reeks optische pulsen te geven, waren de diertjes ook de herinnering kwijt: ze reageerden niet langer angstig op de lichtstimulatie.

Interessanter is echter het volgende: wanneer de onderzoekers de neuronverbindingen opnieuw manueel versterkten, werden de ratten wel weer bang van de lichtstimulatie – ook al hadden ze ondertussen geen schokken meer gekregen wanneer dit gebeurde.


In de film Eternal Sunshine of the Spotless Mind kan het hoofdpersonage zijn mislukte relatie vergeten, maar dit onderzoek opent vooral mogelijkheden voor de behandeling van dementie.

Hoofdonderzoeker Roberto Malinow vatte het als volgt samen: "We kunnen een herinnering vormen, uitwissen, en vervolgens heractiveren, wanneer we maar willen, door bepaalde synaptische verbindingen te versterken of verzwakken."

De gevolgen van dit onderzoek zouden wel eens groot kunnen zijn: het zou de sleutel kunnen zijn naar therapieën voor aandoeningen als PTSS en dementie.