Netflix

Zowel bij ons als in het buitenland begint Netflix steeds vaker series te dubben, maar is dat wel nodig? Over die vraag buigen we ons.

Moest je onlangs de serie ‘Fuller House’ of de documentaire ‘The Great Hack’ hebben gekeken op Netflix, dan zal je waarschijnlijk iets vreemds hebben opgemerkt. In plaats van de originele Engelstalige versie, krijg je een gedubde versie te zien. Voor deze serie en documentaire is het nog maar de eerste keer dat Netflix dat doet, maar in Amerika bijvoorbeeld is het al een stuk gebruikelijker.

“Bij dubbing gaat bijna altijd een stuk van de kracht van de originele inhoud verloren”

Dubben vs ondertitels

Dubben (of nasynchroniseren) is eigenlijk onderdeel van de cultuur van een land. In sommige landen is het heel gebruikelijk, zoals Frankrijk en Duitsland. Dat is niet enkel in fictie, maar ook in nieuwsuitzendingen worden interviews synchroon vertaald als ze in een andere taal zijn. Dat is op de Vlaamse televisie veel minder zo. Kinderprogramma’s worden wel gedubd omdat je van kinderen uiteraard nog niet de taalvaardigheid kan verwachten om anderstalige programma’s goed te kunnen begrijpen met enkel ondertitels. Na onze kindertijd geraken we snel gewend aan ondertitels, zowel op televisie als in de cinemazalen.

Om verschillende redenen vind ik het geen slechte zaak dat er in Vlaanderen een voorkeur wordt gegeven aan ondertitelen boven dubben. Bij dubben gaat er mijn inziens toch altijd een stukje van de kracht van de inhoud verloren, zowel voor fictie als non-fictie. Denk maar aan komische series. Humor is heel vaak een kwestie van spelen met woorden. Je kan onmogelijk datzelfde effect bereiken als je de grappen gaat vertalen. Ook bij interviews in nieuwsprogramma’s vind ik het beter om ze te laten horen in de oorspronkelijke taal. Zeker als het gaat om speeches van politici, wiens woorden vaak meer betekenis hebben door hoe ze gezegd worden. Veel mensen vinden dubben ook gewoon storend, omdat je visueel kan zien dat de audio en het beeld niet overeenkomen. Ten tweede ben ik ervan overtuigd dat de beste manier om een vreemde taal te leren media-inhouden in die taal bekijken en beluisteren is. Mijn Engels zou vandaag de dag nooit zo goed geweest zijn als ik niet op jonge leeftijd al naar ‘The Simpsons’ in het Engels keek.

In Vlaanderen zijn we gewend aan ondertitels, al waren kijkers niet blij toen ‘Familie’ ze eens kreeg.

Veranderend kijkgedrag

Er zijn vanuit Netflix’s standpunt ook wel goede redenen om gedubde content aan te bieden. In Amerika lijkt het ook sterk aan te slaan. Uit een survey bleek dat 72% van de ondervraagde kijkers verkoos om de Spaanstalige film ‘La Casa de Papel’ in het Engels te kijken, liever dan in het Spaans met ondertitels. Daarnaast blijken Amerikanen dol te zijn op Scandinavische series, maar die ook liever in hun eigen taal bekijken. Om daarop in te spelen, liet Netflix de Deense serie ‘The Rain’ in het Engels inspreken door de originele cast, om het verlies in kwaliteit zo beperkt mogelijk te houden. Netflix maakt tegenwoordig ook meer originele content in andere talen. De reeks ‘Ares’ bijvoorbeeld is de eerste Nederlandstalige Netflix-original, waarvoor de cast ook een Engelstalige versie insprak voor het buitenlandse publiek.

Volgens Netflix zorgt het veranderende kijkgedrag er ook voor dat de nood aan gedubde content zal stijgen. Daarmee bedoelen ze op het feit dat we altijd zoveel schermen om ons heen hebben, die ook tijdens onze activiteiten blijven aanstaan. Wanneer we een film of serie bekijken, zijn we onderhevig aan zoveel stimuli dat het moeilijk is om altijd geconcentreerd te kijken. Dubben maakt het makkelijker om een serie te kunnen blijven volgen, ook nadat we even iets gemist hebben omdat onze smartphone de aandacht opeiste.

De Nederlandse horrorserie ‘Ares’ zal ook een Engelstalige versie krijgen, ingesproken door de originele cast.

Conclusie

Er kunnen zeker goede redenen zijn waarom iemand dubben boven ondertitelen zou verkiezen. Het belangrijkste voordeel is volgens mij dat het de drempel kan verlagen om content uit andere culturen te ontdekken. Wanneer we de taal echt volledig niet begrijpen, kan het ons afschrikken een film of serie te bekijken, omdat we er ons misschien niet helemaal gaan kunnen inleven. Denk maar aan de film Parasite. Die werd onlangs bekroond tot beste film van 2019, maar is bij ons eigenlijk helemaal niet zo bekend. Gaan mensen snel een Zuid-Koreaanse film willen kijken als ze geen woord Koreaans kunnen? Dan kan het misschien handiger zijn om de film te zien in een taal die je wel begrijpt.

“Dubbing kan content in een taal die we niet begrijpen toegankelijker maken.”

Om tot een eerlijk oordeel te komen, hebben we de proef op de som genomen en een stukje van The Great Hack gekeken in het Nederlands. Dat is een zeer interessante documentaire over de opkomst en val van het notoire Cambridge Analytica. Netflix werkte voor de Nederlandstalige samen met WPP, een studio die gespecialiseerd is in gedubde content. Maar voor mij was het kwaliteitsverlies toch nog te groot. Je hoort de Engelstalige audio ook nog op de achtergrond, dus kan je hem evengoed gewoon in het Engels kijken. Dat probleem heb je bij Fuller House niet, maar ook daar kon de dubbing ons niet bekoren. Wel was ik aangenaam verrast toen ik een stukje van Ares in het Engels keek. Mede doordat je kan horen dat het de originele cast is die het inspreekt, zou je bijna geloven dat de serie Engelstalig is. Dubben kan dus goed uitgevoerd worden, maar dat is voor Netflix in het Nederlands nog niet het geval. Mede daarom hoeven de good old ondertitels hoeven voor mij nog zeker niet te verdwijnen (je kan ze toch uitschakelen als ze je storen). Ik zal mijn smartphone dan wel even wegleggen en me focussen op wat ik aan het kijken ben.

The Great Hack is zeker de moeite waard, maar we raden toch aan hem in het Engels te zien.