Een Europese studie moet de haalbaarheid van datacenters in de ruimte onderzoeken, als mogelijke oplossing voor de eeuwig groeiende nood.


Een derde Belgische astronaut was niet het enige nieuws over het heelal deze week. Europa wil niet alleen nieuwe mensen, maar ook nieuwe faciliteiten de ruimte insturen. In dit geval gaat het voornamelijk over datacenters. Het project draagt de naam ASCEND. Niet alleen Engels voor ‘opstijgen’, maar eveneens het acroniem (of toch ongeveer) ‘Advanced Space Cloud for European Net zero emission and Data sovereignty’.

Waarom

Globale online activiteiten groeien dagelijks. Denk maar aan hoe steeds meer toestellen “smart” worden, de recente expansie van online shoppen of gewoon nog maar sociale media. Al die data moeten worden verwerkt. En datacenters kosten letterlijk en figuurlijk heel wat energie. Naast de financiële impact is er dus ook die op het milieu.

Feit is ook dat mensen zo’n immens datacenter niet graag in de buurt hebben. Zo waren er recent nog protestacties in verschillende Nederlandse gemeentes tegen de mogelijke bouw ervan.


Wie en hoe

Daarom bekijkt de Europese Commissie nu de mogelijkheden en eventuele voordelen van zulke faciliteiten in de ruimte. Daarvoor werd een haalbaarheidsstudie besteld bij het Franse ruimtevaartbedrijf Thales Alenia Space. Ook VITO, de Vlaamse Instelling voor Technologisch Onderzoek, is hierbij betrokken.

Vooral op vlak van energie zou dit heel wat voordelen opleveren op lange termijn. De installaties zouden bijvoorbeeld constant kunnen worden gekoeld met zonne-energie. Met echt wel focus op die lange termijn, want om dit project waar te maken zouden er eerst heel wat raketlanceringen moeten plaatsvinden. Het gaat hier tenslotte om iets dat groter gaat zijn dan het ruimtestation ISS.

Ook vliegtuigbouwer Airbus en lucht- en ruimtevaartbedrijf ArianeGroup (waar Airbus deel van uitmaakt) zijn mee aan boord. Zij bekijken mee de praktische en technische uitwerking, maar ook de veiligheid van de hele onderneming. Men moet bijvoorbeeld rekening houden met al het aanwezige ruimteafval. Als er iets mis is, kan er uiteraard niet zomaar een technieker worden gestuurd!

Onderhoud zou onder andere gebeuren via robots. Voor de connectie met de aarde wordt gedacht aan lasers, een optische verbinding.

Elders

Intussen zit de rest van de wereld natuurlijk ook niet stil. Een nieuw Japans consortium heeft bijvoorbeeld plannen voor dataverwerking in de ruimte via satellieten. En het Amerikaanse Lonestar wil datacenters op de maan bouwen. Zij zijn gevestigd in Florida en niet in Texas, zoals de naam eerder doet vermoeden.

De Europese studie begint volgend jaar en zou afgerond zijn in 2024. Als de haalbaarheid wordt bevestigd, kan het project al zo vroeg als 2030 van start gaan.

Meer lezen: FCC komt met wetgeving om de ruimte te gaan opschonen