Ontslagen
Resignation. businessmen holding boxes for personal belongings and resignation letters.Quitting a job,The big quit.The great Resignation.

Amazon, Microsoft, Meta, Google-moeder Alphabet en nu ook Spotify. Overal worden tegenwoordig mensen ontslagen. Hoe komt dat juist?


De afgelopen weken kondigden verschillende technologiebedrijven grote ontslagrondes aan. Bij Spotify verdwijnen in de nabije toekomst zo’n 600 jobs. Omgerekend gaat het voor de streamingdienst om 6% van alle werknemers die ontslagen worden. Daarmee haalt Spotify echter de toplijsten niet.

Bij andere grote bedrijven in de technologiesector ligt het aantal ontslagen werknemers nog veel hoger. Meta kondigde in november bijvoorbeeld aan dat het met 13% zou inkrimpen als het op werkkrachten aankomt. Daardoor moesten 11.000 mensen op zoek naar een nieuwe baan. Microsoft ziet zich eveneens genoodzaakt om 11.000 werknemers vaarwel te zwaaien en daarmee 5% minder personeel in dienst te hebben. Bij Alphabet en Amazon wordt nog drastischer in de uitgaven gesnoeid: daar vertrekken respectievelijk 12.000 en 18.000 mensen. De zoekmachinegigant neemt zo afscheid van 6% van de werknemers, de webwinkel ziet eveneens 6% van het zakelijke personeel inpakken. Ook bij Twitter werd na de overname door Elon Musk fors bespaard op werkkrachten en moest de helft van alle werknemers beschikken.

Ontslagen zijn geen oorlogseffect

Alles samen gerekend zijn er op dit moment meer dan 52.600 mensen die een nieuwe job zoeken in de technologiesector. Het zou gemakkelijk zijn om dat te verklaren met de oorlog in Oekraïne: er is een algehele recessie aan de gang. De stijgende gasprijzen en inflatie bemoeilijken de boel, waardoor techbedrijven hun uitgaven moeten herbekijken. Alleen is die verklaring niet toereikend: er is meer aan de hand, iets wat zwaarder doorweegt dan de gasprijzen, inflatie of zelfs chiptekorten.


Corona als dooddoener

De dooddoener moeten we een tijdje terug gaan zoeken, aan het begin van de coronapandemie. Meerdere landen organiseerden meerdere lockdowns, waardoor het publieke leven zich volledig naar de onlineruimte verplaatste. Het fysieke samenzijn werd door thuiswerkverplichtingen en horecaverboden een aantal maanden lang on hold gezet. Thuis, achter de computer, ging er een heel ander leven bloeien.

Daarvan konden internetgiganten als Meta, Microsoft en Amazon best genieten. Advertentie-inkomsten schoten de hoogte in, aangezien letterlijk iedereen die advertenties voorgeschoteld kreeg. Mensen die normaal gezien weinig tijd op het internet spendeerden, waren plots aangewezen op dat internet. Bijgevolg schoot het gebruik van Google-, Microsoft- en Amazondiensten de lucht in. Googleden (of Bingden) we niet vaker, dan werden er pakjes bij Amazon besteld of berichtjes verstuurd met Facebook en WhatsApp.

Correctie

Om snel te kunnen schakelen en het hoofd te kunnen bieden aan de veranderende omstandigheden, werden er massaal mensen aangeworven. Die vacatures waren vooral te vinden bij – het laat zich ondertussen raden – Meta, Microsoft, Amazon en Google. Nu het slot van het publieke leven werd gehaald en we allemaal minder tijd op het internet spenderen, lopen de inkomsten bij die bedrijven terug. We consumeren nu eenmaal minder online content en advertenties dan tijdens de pandemie. Ook de hoeveelheid pakjes die geleverd wordt is flink verminderd.

Het is om die reden dat werknemers massaal ontslagen worden bij techbedrijven. Of we daar als gebruiker of koper iets van zullen merken? Absoluut. Twitter sloot bijvoorbeeld de toegangspoort voor externe apps omdat het inkomsten zou mislopen aan die externe Twitter-clients. In zo goed als dezelfde beweging maakt het bedrijf bekend dat de standaard Twitter-feed opgevuld zal worden met aanbevolen content – content waaraan het geld kan verdienen. Om het met een blauw vogeltje te blijven zeggen: betaalde abonnementen en politieke reclame moeten de misgelopen advertentie-inkomsten grotendeels weten goed te maken. We zien zo een ontwikkeling nu al bij Twitter, maar het is niet ondenkbaar dat er bij bijvoorbeeld Meta iets soortgelijks aan zit te komen.

Meer ontslagen in de toekomst?

Dat technologiebedrijven een versnelling hoger zullen schakelen om die misgelopen advertentie-inkomsten bij te benen, zien we nu al in de massale ontslagen die overal doorgevoerd worden. Naar de toekomst toe zouden er bovendien meer ontslagen kunnen vallen: van vermogensbeheerder Chris Hohn lekte een mail naar Google-CEO Sundar Pichai uit. Daarin pleit hij voor nog meer ontslagen.

Of het allemaal zo’n vaart loopt, zal moeten blijken. Vooralsnog ziet het er niet naar uit dat de betrokken bedrijven kopje onder gaan. Microsoft investeerde bijvoorbeeld recent nog 10 miljard dollar in OpenAI, terwijl ook Google volop aan het investeren is in eigen AI-projecten. Bij Amazon wordt dan weer volop ingezet op de cloud met Amazon Web Services. Meta zet dan weer sterk in op de metaverse. Hoe dan ook: de grote ontslagrondes die we de afgelopen weken zagen, vormen slechts een deel van het plaatje.